«Η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ, στην εποχή των Μνημονίων». Του Παν. Δ. Παναγιώτου (Παν-Παν)

by/ 0 Comments / 105 View / 18/04/2016

Το ερώτημα είναι σαφές: Τι κάνει μια αριστερή πολιτική δύναμη, όταν κερδίζει τις εκλογές, γίνεται κυβέρνηση και παραλαμβάνει μια χώρα, που είναι μέλος της Ευρωζώνης, βρίσκεται πέντε χρόνια σε πρόγραμμα σκληρής επιτήρησης (Μνημόνια), έχει χάσει το 1/4 (25%) του ΑΕΠ, έχει 26% ανεργία, αθροιστική ύφεση κοντά στο 15% και δεν έχει δυνατότητες ελεύθερου δανεισμού;

Η απάντηση εξαρτάται από τη θέση που παίρνει μια σύγχρονη Αριστερά σε ορισμένα κρίσιμα πολιτικά και στρατηγικά ζητήματα.

Πρώτο θέμα, εάν προκρίνει ή όχι τη γεωπολιτική επιλογή της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ευρωζώνης, σε συνθήκες αρρύθμιστης παγκοσμιοποίησης. Η ελληνική Αριστερά, στη μεγάλη πλειοψηφία της και ο πολύ ευρύτερος αυτής «προοδευτικός χώρος», έχουν ιστορικά ταχθεί υπέρ αυτής της ευρωπαϊκής επιλογής.

Εν γνώσει των «δομικών» ελλειμμάτων της Ε.Ε και των δυσμενών συγκυριακών -και όχι μόνο- συντηρητικών συσχετισμών. Η σύγχρονη ριζοσπαστική Αριστερά, έχει επιλέξει ως «πεδίο» αγώνων αλλά και «προορισμού», μέσα από έναν δημοκρατικό δρόμο, την προοδευτική ολοκλήρωση της Ε.Ε., με βάση τις ιδεολογικοπολιτικές αποσκευές της, που είναι συμβατές με τις ιδρυτικές αξίες της Ευρώπης.

Ένα δεύτερο κρίσιμο θέμα είναι η σωστή αξιολόγηση των χαρακτηριστικών της ελληνικής κρίσης, για την αντιμετώπιση της. Κατ’ αρχάς έχει εθνική διάσταση. Συνδέεται με όλον τον μεταπολιτευτικό κύκλο (θεσμικές και παραγωγικές στρεβλώσεις). Όμως, καθοριστικές για τη «χρεοκοπία» της χώρας, υπήρξαν οι πράξεις και οι παραλείψεις της πολιτικής εξουσίας, μετά την είσοδό μας στη ζώνη του ευρώ.

Η ευρωπαϊκή διάσταση της ελληνικής κρίσης οφείλεται εκτός από τις «δομικές ατέλειες της νομισματικής ένωσης, και στη λανθασμένη «συνταγή» για την αντιμετώπισή της. Η υπερβολική σε μέγεθος γρήγορη μείωση των ελλειμμάτων, ο τρόπος και τα μέτρα με τα οποία υλοποιήθηκε, υπονόμευσαν την έξοδο από την κρίση και δημιούργησαν έναν οδυνηρό «φαύλο – κύκλο» εις βάρος και της οικονομίας και της κοινωνίας.

Το «λάθος» δεν ήταν τυχαίο. Ήταν μια συνειδητή επιλογή, απορρύθμισης του κοινωνικού κράτους και ενίσχυσης της κυριαρχίας των αγορών, που προωθεί σήμερα ο ηγεμονικός ευρωπαϊκός συσχετισμός δυνάμεων.

Διεκδικούν οι ισχυροί της Ευρώπης τα οικονομικά οφέλη από τη νομισματική ένωση, χωρίς όμως να θέλουν να συμμετέχουν και στους κινδύνους της, μέσω μεταφοράς πόρων, ευρωομολόγων κ.λπ.

Το τρίτο κρίσιμο θέμα είναι η Αριστερά, που ως κυβέρνηση παίρνει στα χέρια της τη διαχείριση μιας τέτοιας κατάστασης. Η ευρωπαϊκή ριζοσπαστική Αριστερά οφείλει να αξιοποιεί τα περιθώρια ελευθερίας που επιτρέπουν οι ευρύτεροι συσχετισμοί, λαμβάνοντας υπ’ όψιν το ιστορικό πλαίσιο της εποχής μας. Προωθεί μεταρρυθμιστικές πολιτικές με θετικό κοινωνικό πρόσημο. Επιδιώκει μείωση των ανισοτήτων. Προωθεί διαδικασίες ελέγχου της ασυδοσίας των αγορών. Εμβαθύνει τη δημοκρατία, με κριτήριο τη διεύρυνση της κοινωνικής και υλικής ισότητας. Συγκρούεται με τον νεοφιλελεύθερο καπιταλισμό. Υποστηρίζει έναν εκσυγχρονισμένο και αποτελεσματικό κοινωνικά δημόσιο τομέα, ως «μοχλό» μιας ευρύτερης κεϋνσιανής πολιτικής με στόχο την οικονομική και κοινωνική εξισορρόπηση.

Με αυτά τα δεδομένα, ο ΣΥΡΙΖΑ έχει σημαντικό «ζωτικό χώρο» πολιτικής παρέμβασης, χωρίς όμως με βάση τους ευρύτερους συσχετισμούς, να μπορεί να αγνοήσει συλλήβδην το ευρωπαϊκό περιοριστικό πλαίσιο, που παρέλαβε ως κυβέρνηση. Στόχος πρέπει να είναι η «σταδιακή απαγκίστρωση» από το δυσμενές μνημονιακό πλαίσιο. Η σταδιακή έξοδος από την επιτήρηση και την κρίση.

Σωστά έχει θέσει τρεις άμεσους στόχους:

α) Την υποστήριξη των πιο αδύναμων κοινωνικά στρωμάτων, στο υπάρχον σήμερα περιβάλλον.

β) Την έξοδο από την ύφεση με τη σταδιακή εγκατάλειψη των υφεσιακών πολιτικών και των συνακόλουθων μέτρων.

γ) Την αναδιάρθρωση του χρέους ως βασικό στοιχείο για την αναπτυξιακή πορεία της χώρας, παράλληλα με μια παραγωγική ανασύνταξη της οικονομίας μας.

Ορθά επίσης επιδιώκει σε ευρωπαϊκό επίπεδο τη στρατηγική συμμαχία με τις ευρύτερες προοδευτικές δυνάμεις της Ευρώπης με στόχο την ευνοϊκότερη διάταξη των συσχετισμών, που αρχίζει να αποδίδει καρπούς (σοσιαλδημοκρατία, χώρες του Νότου κ.λπ.). Το ίδιο πρέπει να γίνει και στην Ελλάδα, παρά τις εμφανείς στρεβλώσεις (ιδεολογικο-πολιτικές) της ελληνικής σοσιαλδημοκρατίας, παίρνοντας ο ΣΥΡΙΖΑ κατάλληλες πρωτοβουλίες.

Από την επιτυχία των στόχων αυτών, το επόμενο διάστημα, θα κριθεί τελικά η κυβερνητική θητεία του ΣΥΡΙΖΑ και κυρίως η πορεία της χώρας προς μια προοδευτική κατεύθυνση. Γι’ αυτό χρειάζεται στήριξη η μεγάλη προσπάθεια που κάνει, κάτω από εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες.

*Το άρθρο δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα “Η Αυγή της Κυριακής”, 17/04/2016