Η πείνα δεν είναι ντροπή του πεινασμένου – Bαγγέλης Ιντζίδης

by/ Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Η πείνα δεν είναι ντροπή του πεινασμένου – Bαγγέλης Ιντζίδης / 62 View / 17/07/2017

«Τα μάτια η πείνα εμαύρισε· στα μάτια η μάνα μνέει·»- Να πω στη μάνα, Διονύσιε, να πάρει το φαγί από τη φιλόμουσο [;] φιλανθρωπία εκείνου που της το στέρησε ως δικαίωμα;

΄Οχι, Διονύσιε Σολωμέ, όχι, μου φωνάζεις.

Μα κι εσύ Γιώργο Σεφέρη μου άφησες πάνω στο τραπέζι ένα Υστερόγραφο (από τις 11 του Σεπτέμβρη 1941) που δεν με ησυχάζει έστω λίγο μες στην προσευχή. Γράφεις: «Κύριε όχι μ’ αυτούς, η φωνή τους/ δε βγαίνει καν από το στόμα τους./Στέκεται κει κολλημένα σε κίτρινα δόντια.». Επιμένεις: «όχι μ’ αυτούς».

Μα τι να κάνω; Κι εσύ παραδέχεσαι πως τα παιδιά πεινάνε: «Αλλά έχουν μάτια κάτασπρα χωρίς ματόκλαδα/και τα χέρια τους είναι λιγνά σαν τα καλάμια.».
΄Ομως πάλι στο τέλος ζητάς ακόμη και ο Θεός να αλλάξει θέλημα, επιμένεις:
«Κύριε, όχι μ’ αυτούς.

Ας γίνει αλλιώς το θέλημά Σου.»

Κι αυτό το δίλημμα είναι η Κόλαση. Να πάρω το ψωμί ως δώρο από εκείνον που με πολιορκεί και μου το κλέβει για να γονατίσω; Αυτός ο σαδισμός δεν είναι φιλανθρωπία. Αυτός ο σαδισμός δεν είναι ευσπλαχνία. Αυτός ο σαδισμός μοιάζει με εκείνα τα συνθήματα από σίδερο όταν η εξόντωση στα στρατόπεδα συγκέντρωσης ονομαζόταν «η εργασία που σε απελευθερώνει» και οι θάλαμοι αερίων «ψεκασμός για την υγεία».

Αυτές οι λέξεις ξεκοιλιασμένες από σημασίες. ΄Οπως η φτώχεια και η πείνα (ξανα)γίνονται στις ρητορικές τους «ενοχή» και «ντροπή» επειδή μας λέγανε και μας λένε «φτωχός είναι το άτομο που στερείται την «ικανότητα» να φροντίσει τις ανάγκες του». Σου κλέβουν τα βιβλία και μετά σε λένε αδιάβαστο. Από τη μια ανάσα και από την άλλη θηλειά στο λαιμό.

Μπορεί αυτοί που έχουν υποστηρίξει τέτοιες θέσεις να φιλανθρωπίζονται προσφέροντας ψωμί σε ενοχοποιημένους πεινασμένους, ενοχοποιημένους από τη ρητορική τους που εκπέμπεται μέρες τώρα, χρόνια τώρα; Επιμένεις, Γιώργο Σεφέρη, και τολμάς, άνθρωπος εσύ, να ορθώσεις το ανάστημά σου ζητώντας, παρακαλώντας και σε τελευταία ανάλυση διεκδικώντας από Θεό να αλλάξει εκείνος το θέλημα, να μεταστραφεί από τον ορθολογισμό της θέλησης, αυτή τη βία της μεθόδου, στο αναίτιο της αγάπης, αυτή την ειρήνη της ελευθερίας:

«Κύριε, όχι μ’ αυτούς.

Ας γίνει αλλιώς το θέλημά Σου.»

Ναι. Θα προτιμούσα όχι. Δεν είναι η δημιουργία μια θέληση που παράγεται με επιχειρήματα. Είναι μια κίνηση ανοιχτή που παράγεται από επιθυμία δίχως την αναζήτηση επιχειρημάτων. Είναι η επιθυμία της ζωής, η απόλαυση της ζωής μέσα από τη χαρά, δίχως σαδιστικά διλήμματα.

Ναι. θα προτιμούσα να μην τους καταδεχτώ. Στη Βίβλο η εβραϊκή λέξη rä·tsōn’ רָצָה διανοίγει τη δημιουργία του κόσμου όχι σε μια φυσική αναγκαιότητα, μήτε στη λογική, μήτε στην ισχύ του Θεού,μα στην επιθυμία. Διανοίγει τη δημιουργία του κόσμου στη ροή της αγάπης δίχως «φυσικές» ή/και «λογικές» αναγκαιότητες. Η Βίβλος αρνείται τα είδωλα. Ζητά από τον δούλο της ειδωλολατρίας να αντισταθεί σε αυτά, να μην υποτάσσεται για ένα κομμάτι ψωμί στο άσυλο της απολυταρχίας. Ο Μπένγιαμιν είναι σαφής:«Όσο υπάρχει ένας ζητιάνος, τόσο υπάρχει ακόµη µύθος».
Ναι. Θα προτιμούσα όχι με αυτούς, Κύριε.

Ναι. Επιθυμούμε αλλιώς, από αγάπη. Και η πείνα είναι πρωτίστως σώμα. Αυτό που μας γεννά και μας αγκαλιάζει για να ανασάνουμε στο πρώτο σκούξιμο που άλλοι το λένε κλάμα μα εγώ το λέω μια ορμητική ανάσα.

Ναι. Θα προτιμούσα όχι με αυτούς, Κύριε.

Η πείνα δεν είναι ντροπή του πεινασμένου και το άδειο στομάχι δεν είναι συναυλία.

—-
Παρατίθεται το Υστερόγραφο
Γιώργος Σεφέρης
(Πρετόρια, 11 Σεπτέμβρη 1941)

Υστερόγραφο

Αλλά έχουν μάτια κάτασπρα χωρίς ματόκλαδα
και τα χέρια τους είναι λιγνά σαν τα καλάμια.
Κύριε, όχι μ αυτούς. Γνώρισα
τη φωνή των παιδιών την αυγή
πάνω σε πράσινες πλαγιές ροβολώντας
χαρούμενα σαν μέλισσες και σαν
τις πεταλούδες, με τόσα χρώματα.
Κύριε, όχι μ αυτούς, η φωνή τους
δε βγαίνει καν από το στόμα τους.
Στέκεται εκεί κολλημένη σε κίτρινα δόντια.
Δική σου η θάλασσα κι ο αγέρας
μ ένα άστρο κρεμασμένο στο στερέωμα,
Κύριε, δεν ξέρουνε πως είμαστε
ό,τι μπορούμε νά είμαστε
γιατρεύοντας τις πληγές μας με τα βότανα
που βρίσκουμε πάνω σε πράσινες πλαγιές,
όχι άλλες, τούτες τις πλαγιές κοντά μας·
πως ανασαίνουμε όπως μπορούμε ν ανασάνουμε
με μια μικρούλα δέηση κάθε πρωί
που βρίσκει τ ακρογιάλι ταξιδεύοντας
στα χάσματα της μνήμης-
Κύριε, όχι μ αυτούς. Ας γίνει αλλιώς το θέλημά σου.

[Photo: Christian Vizl – Mexico – Professional-Natural-World-2017-Sony-World-Photography-Awards]